LOTO-gids

LOTO (Lockout/Tagout), in het Turks EKED – Enerji Kontrolü Etiketleme ve Kilitleme, is een veiligheidsprocedure waarbij de energietoevoer van een machine tijdens onderhoud en reparatie wordt afgesloten en vergrendeld en dit met een tag kenbaar wordt gemaakt. In deze gids hebben we de stappen van de procedure samengevat, inclusief de apparatuur die bij elke stap nodig is.

Waarom is LOTO verplicht?

Een groot deel van de ernstige ongevallen tijdens onderhoud ontstaat doordat een machine waarvan men dacht dat deze was uitgeschakeld door iemand anders opnieuw wordt gestart, of doordat in het systeem achtergebleven energie (druk, veer, zwaartekracht, condensator) onverwacht vrijkomt. In de VS verwacht de norm OSHA 29 CFR 1910.147, en in Turkije de regelgeving over het gebruik van arbeidsmiddelen, van de werkgever een schriftelijke energiecontroleprocedure die deze risico's beheerst.

Energiebronnen

• Elektrisch: schakelkasten, schakelaars, installatieautomaten, stekkers.
• Mechanisch: draaiende delen, veren, vliegwielen.
• Hydraulisch en pneumatisch: oliedruk- en luchtleidingen onder druk.
• Chemisch en thermisch: stoom-, heetvloeistof- en gasleidingen.
• Zwaartekracht: hangende lasten, persen.

LOTO-procedure in 6 stappen

1. Voorbereiding: Bepaal alle energiebronnen en isolatiepunten van de uitrusting.
2. Melding: Informeer operators en getroffen medewerkers over de stilstand.
3. Uitschakelen: Schakel de uitrusting uit volgens de normale stopprocedure.
4. Isolatie: Schakel schakelaars uit, sluit kleppen, trek stekkers eruit; onderbreek de energie bij de bron.
5. Lockout en tagout: Elke medewerker brengt op het isolatiepunt zijn eigen persoonlijke slot aan, samen met een label waarop zijn naam staat.
6. Verificatie: Laat resterende energie af en bevestig de nulenergietoestand door te proberen de uitrusting in te schakelen.

Na afloop van het werk worden de sloten alleen door de persoon die ze heeft geplaatst verwijderd; het gebied wordt gecontroleerd en de installatie wordt pas onder spanning gezet nadat de medewerkers zijn geïnformeerd.

Welke apparatuur bij welke stap?

• Persoonlijk slot: Veiligheidshangsloten – een slot met een eigen sleutel voor elke medewerker.
• Isolatieapparaat: schakelaarlockouts, valve lockouts, stekker- en pneumatische lockouts, kabellockouts.
• Groepswerk: lockout-hasps en groepsvergrendelingsboxen.
• Informatie: waarschuwingstags.
• Indeling: LOTO-stations en kant-en-klare sets.

Kleurcodering

De kleur van hangsloten moet binnen de fabriek een betekenis hebben: bijvoorbeeld rood voor persoonlijke sloten, geel voor het onderhoudsteam, blauw voor elektriciens, groen voor productie. Belangrijk is dat de kleurcodering in de schriftelijke procedure is vastgelegd en bij iedereen bekend is. Onze veiligheidshangsloten zijn verkrijgbaar in 8 kleuren.

Veelgemaakte fouten

• Alleen een tag gebruiken en geen slot aanbrengen.
• Dat de sleutel van één slot bij meerdere personen aanwezig is.
• De verificatiestap overslaan.
• Dat niet iedereen bij groepswerk zijn eigen slot plaatst.

Als u moeite hebt met het kiezen van de juiste apparatuur voor uw installatie, neem dan contact met ons op; we helpen ook aan de hand van een foto van de schakelaar of klep.